Υπομνήματα - Υπόμνημα, το οποίο κατατέθηκε στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Νομικών την 31η Αυγούστου 2016, σε σχέση με τα ανώτατα ηλικιακά όρια διορισμού σε θέσεις εργασίας στην Αστυνομία.


Υπόμνημα, το οποίο κατατέθηκε στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Νομικών την 31η Αυγούστου 2016, σε σχέση με τα ανώτατα ηλικιακά όρια διορισμού σε θέσεις εργασίας στην Αστυνομία.



Υπόμνημα

Κοινοβουλευτική Επιτροπή Νομικών
Συνεδρία 31ης Αυγούστου 2016
Θέματα:
Οι περί Αστυνομίας (Γενικοί) (Τροποποιητικοί) Κανονισμοί του 2016 και
Οι περί Ειδικών Αστυνομικών (Διαδικασία Διορισμού και Όροι Υπηρεσίας) (Τροποποιητικοί) Κανονισμοί του 2016


Το 2012 απασχόλησε την Αρχή Ισότητας του Γραφείο μου, με αφορμή καταγγελία που υποβλήθηκε, το άρθρο 17 Α (1) του περί Αστυνομίας Νόμου και συγκεκριμένα το ανώτατο ηλικιακό όριο των 40 ετών, που καθορίζει ως προϋπόθεση, μεταξύ άλλων, για το διορισμό σε θέση εξειδικευμένου μέλους της Αστυνομίας, στη συνδυασμένη θέση Αστυφύλακα, Λοχία, Υπαστυνόμου, Ανώτερου Υπαστυνόμου και Αστυνόμου Β.’

Κατά τη διερεύνηση της καταγγελίας, η Αστυνομία υποστήριξε ότι, «ως σώμα ασφάλειας με την επιχειρησιακή ικανότητα που επιβάλλεται να τη συνοδεύει, μια ικανότητα που είναι συνυφασμένη και άρρηκτα συνδεδεμένη με τον βαθμό ανταπόκρισης και εγρήγορσης των μελών της, στοιχεία τα οποία ελαττώνονται με την πάροδο του χρόνου και την πλήρωση της ηλικίας..» το πιο πάνω ηλικιακό όριο των 40 ετών, είναι αναγκαίο ως τυπική προϋπόθεση εισδοχής στην Αστυνομία.

Ωστόσο, διαπιστώθηκε ότι, με βάση τις διατάξεις της Οδηγίας 2000/78/ΕΚ, που θέτει το γενικό πλαίσιο για την ίση μεταχείριση στην απασχόληση και την εργασία καθώς και τις διατάξεις του περί Ίσης Μεταχείρισης στην Απασχόληση και την Εργασία Νόμου, το ανώτατο ηλικιακό όριο των 40 ετών στο άρθρο 17 Α (1) του περί Αστυνομίας Νόμου, εισάγει άμεση απαγορευμένη διάκριση λόγω ηλικίας στην πρόσβαση στις θέσεις εργασίας που αναφέρονται στο ίδιο άρθρο.

Η σχετική έκθεση, ημερ. 6 Φεβρουαρίου 2012, διαβιβάστηκε στο Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, δυνάμει του άρθρου 39(1) του περί Καταπολέμησης των Φυλετικών και Ορισμένων Άλλων Διακρίσεων (Επίτροπος) Νόμου, ώστε αφού μελετούσε το πιο πάνω εύρημα της έρευνας που διεξήχθη από το Γραφείο μου, να συμβουλεύσει τον αρμόδιο Υπουργό ή και το Υπουργικό Συμβούλιο, για τα μέτρα που μπορούσαν να ληφθούν για να τερματιστεί η απαγορευμένη διάκριση.

Η Νομική Υπηρεσία συμφώνησε με το πιο πάνω εύρημα και ενημέρωσε σχετικά το Γενικό Διευθυντή του Υπουργείου Δικαιοσύνης και Δημοσίας Τάξεως, με επιστολή ημερ. 20 Μαρτίου 2012, σημειώνοντας ότι για την εξάλειψη της διάκρισης από το Νόμο, θα έπρεπε να ετοιμαστεί από το Υπουργείο και ή την Αστυνομία σχετική τροποποίηση του Νόμου και να προωθηθεί με τη συνήθη διαδικασία.

Ωστόσο, δεν υπήρξε ανταπόκριση και ενόψει νέας σχετικής καταγγελίας στο Γραφείο μου, που υποβλήθηκε το 2015, ο Γενικός Διευθυντής του Υπουργείου, στον οποίο αποτάθηκα, για τους λόγους της εκκρεμότητας του θέματος, με πληροφόρησε ότι είχε ετοιμαστεί νομοσχέδιο για την τροποποίηση του άρθρου 17 Α (1), το οποίο προωθήθηκε στην Αστυνομία, το Τμήμα Δημόσιας Διοίκησης και Προσωπικού και στο Σύνδεσμο Ανώτερων Αξιωματικών Αστυνομίας Κύπρου για απόψεις.

Στη νέα έκθεση, για τη δεύτερη υπό αναφορά καταγγελία, ημερ. 29 Ιουνίου 2016, αντίγραφο της οποίας επισυνάπτεται (παράρτημα Α), σημειώνεται, μεταξύ άλλων, ότι εξαιτίας της εκκρεμούσας ακόμα τροποποίησης, συνεχίζεται η παραβίαση του περί Ίσης Μεταχείρισης στην Απασχόληση και την Εργασία Νόμου ενώ το άρθρο 16 αυτού ορίζει ότι καταργείται κάθε διάταξη νόμου που είναι αντίθετη στις διατάξεις του κατά το μέρος που περιέχει άμεση ή έμμεση διάκριση.

Ενόψει τούτων, αποφάσισα την υποβολή σύστασης στο Υπουργείο Δικαιοσύνης και Δημοσίας Τάξεως, για την ολοκλήρωση της διαδικασίας που εκκρεμεί αναφορικά με το νομοσχέδιο που ετοίμασε, ώστε να προωθηθεί περαιτέρω, στο Υπουργικό Συμβούλιο για έγκριση και ακολούθως να κατατεθεί στη Βουλή των Αντιπροσώπων, με την έναρξη της νέας περιόδου εργασιών της.

Για το σκοπό της σύστασης, και δυνάμει του άρθρου 22 του περί Καταπολέμησης των Φυλετικών και Ορισμένων Άλλων Διακρίσεων (Επίτροπος) Νόμου, διαβίβασα με την έκθεση, πρόσκληση στο Υπουργείο, για διαβουλεύσεις στις 20 Ιουλίου 2016. Πλην όμως, το Υπουργείο δεν ανταποκρίθηκε και καθορίστηκε νέα ημερομηνία διεξαγωγής των διαβουλεύσεων στις 2 Σεπτεμβρίου 2016.

Όσον αφορά στους περί Αστυνομίας (Γενικοί) Κανονισμούς και στους περί Ειδικών Αστυνομικών (Διαδικασία Διορισμού και Όροι Υπηρεσίας), απασχόλησαν την Αρχή Ισότητας του Γραφείου μου, συγκεκριμένες διατάξεις τους, οι Κανονισμοί 4(1)(γ) και 5(1)(γ) αντίστοιχα, κατόπιν υποβολής σχετικής καταγγελίας.

Προέκυψε ότι:

- Ο Κανονισμός 4(1)(γ) των περί Αστυνομίας (Γενικοί) Κανονισμών, καθορίζει ανώτατο ηλικιακό όριο για εγγραφή και διορισμό στην Αστυνομία, το 28ο έτος και εξαιρεί παράλληλα, από το εν λόγω ηλικιακό όριο, τους υποψήφιους ή υποψήφιες που έχουν προϋπηρεσία στην Αστυνομία ή έχουν πτυχίο ή δίπλωμα πανεπιστημίου αναγνωρισμένου με βάση τη νομοθεσία. Σε σχέση με αυτές τις δυο περιπτώσεις, ως ανώτατο ηλικιακό όριο, ορίζει ο Κανονισμός το 40ο έτος.
- Ο Κανονισμός 5(1)(γ) των περί Ειδικών Αστυνομικών (Διαδικασία Διορισμού και Όροι Υπηρεσίας) Κανονισμών, καθορίζει ανώτατο ηλικιακό όριο για το διορισμό σε θέση Ειδικού Αστυνομικού, το 35ο έτος.

Τα υπό αναφορά ανώτατα ηλικιακά όρια, αξιολογήθηκαν δυνάμει των διατάξεων της Οδηγίας 2000/78/ΕΚ και του περί Ίσης Μεταχείρισης Ανδρών και Γυναικών στην Απασχόληση και την Εργασία Νόμου, όπως έγινε και προγενέστερα, σε σχέση με το άρθρο 17 Α (1) του περί Αστυνομίας Νόμου. Δηλαδή, εξετάστηκε κατά πόσον δικαιολογούνται αντικειμενικά από ένα θεμιτό στόχο, ιδίως αναφορικά με την πολιτική στο τομέα της απασχόλησης και είναι πρόσφορα και αναγκαία για την επίτευξη θεμιτού σκοπού.

Η επιχειρησιακή ετοιμότητα της Αστυνομίας, όπως και από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) αναγνωρίζεται, αποτελεί θεμιτό στόχο, αλλά διαπιστώθηκε ότι, δεν υπάρχουν αποδείξεις / τεκμήρια ότι τα συγκεκριμένα ηλικιακά όρια είναι τα περισσότερο πρόσφορα και αναγκαία και δεν υπάρχουν άλλα, εναλλακτικά και αξιόπιστα κριτήρια, εξίσου κατάλληλα και λιγότερο διακριτικά που θα μπορούσαν να προσφέρουν εξίσου για την επίτευξη του θεμιτού στόχου.

Συνεπώς, τα επίμαχα ηλικιακά όρια, στους υπό αναφορά Κανονισμούς, λαμβανομένης επιπρόσθετα υπόψη και της νομολογίας του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ), δε δικαιολογούνται για το θεμιτό σκοπό της επιχειρησιακής ετοιμότητας της Αστυνομίας, ως τα πλέον πρόσφορα και αναγκαία και κατά προέκταση, εισάγουν άμεση απαγορευμένη, με βάση τον περί Ίσης Μεταχείρισης στην Απασχόληση και την Εργασία Νόμο, διάκριση, λόγω ηλικίας.

Με δεδομένο ότι, η εν λόγω διάκριση που διαπιστώθηκε υφίσταται σε ισχύουσες κανονιστικές διατάξεις, η σχετική έκθεση, ημερ. 28 Ιουνίου 2016, αντίγραφο της οποίας επισυνάπτεται (παράρτημα Β), διαβιβάστηκε στο Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, δυνάμει του άρθρου 39(1) του περί Καταπολέμησης των Φυλετικών και Ορισμένων Άλλων Διακρίσεων (Επίτροπος) Νόμου, για να συμβουλεύσει τον αρμόδιο Υπουργό ή και το Υπουργικό Συμβούλιο, για τα μέτρα που μπορούν να ληφθούν για να τερματιστεί η απαγορευμένη διάκριση.

Σημειώνεται περαιτέρω ότι, σύμφωνα με το άρθρο 16 της Οδηγίας 2000/78/ΕΚ, τα κράτη μέλη, υποχρεούνται να λαμβάνουν τα απαραίτητα μέτρα ώστε να καταργηθεί, μεταξύ άλλων, κάθε νομοθετική ή κανονιστική διάταξη που αντιβαίνει στην αρχή της ίσης μεταχείρισης. Εξ’ ου και στο αντίστοιχο άρθρο του περί Ίσης Μεταχείρισης στην Απασχόληση και την Εργασία Νόμου, ορίζεται ότι, κατά την έναρξη της ισχύος του, κάθε υφιστάμενη διάταξη νόμου ή κανονισμού, που είναι αντίθετη με τις διατάξεις του, καταργείται κατά το μέρος που περιέχει άμεση ή έμμεση διάκριση.

Ωστόσο, το Υπουργείο Δικαιοσύνης και Δημοσίας Τάξεως, φαίνεται ότι, ενώ προέβη στην ετοιμασία σχεδίων για τροποποιήσεις στους περί Αστυνομίας (Γενικοί) και περί Ειδικών Αστυνομικών (Διαδικασία Διορισμού και Όροι Υπηρεσίας) Κανονισμούς, κατά το 2016 και ενώ ήταν ήδη υπόψη του από τον Μάρτιο 2012, το πόρισμα της Νομικής Υπηρεσίας σε σχέση με το εύρημα του Γραφείου μου αναφορικά με το άρθρο 17 (Α)(1) του περί Αστυνομίας Νόμου, δεν υπεισήλθε στις διατάξεις τους που καθορίζουν τα ανώτατα ηλικιακά όρια για πρόσβαση σε θέσεις εργασίας στην Αστυνομία. Οι τροποποιήσεις που προτείνονται με τα πιο πάνω σχέδια, ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Νομικών, αφορούν άλλες διατάξεις των Κανονισμών που ισχύουν.




Ελίζα Σαββίδου
Επίτροπος Διοικήσεως και
Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων

29 Αυγούστου 2016


Κατεβάστε το αρχείο τύπου Word Υπόμνημα Επιτροπής Νομικών (ηλικιακό όριο αστυνομίας) 31082016.doc (Μέγεθος Αρχείου: 49,47Kb)
mp3
29082016.mp3 (Μέγεθος Αρχείου: 2544,12Kb)